Phiên khai mạc

Tham gia phát biểu Phiên khai mạc có Bà Nguyễn Minh Hằng, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Việt Nam; PGS.TS Văn Phạm Đăng Trí, Viện Trưởng, Viện Mekong, Đại học Cần Thơ, Việt Nam; GS. TS Kang Boosik, Đại học Dankook, Hàn Quốc.

Tổng quan về lưu vực sông Mekong và hợp tác Mekong - Hàn Quốc

Trình bày bởi GS. TS Kang Boosik, Đại học Dankook, Hàn Quốc

Bài giảng 1: Phát triển và kết nối xuyên biên giới lưu vực sông Mekong - Thách thức, cơ hội và những thành tựu nổi bật của hợp tác Mekong - Hàn Quốc
Trình bày bởi PGS.TS Lê Anh Tuấn, Đại học Cần Thơ, Việt Nam

Bài giảng 1: Phát triển và kết nối xuyên biên giới lưu vực sông Mekong - Thách thức, cơ hội và những thành tựu nổi bật của hợp tác Mekong - Hàn Quốc
Trình bày bởi TS. Park Sang Young, Tổng công ty Tài nguyên Nước Hàn Quốc (K-Water)

Nghiên cứu tình huống và thảo luận 1: Những thách thức hiện nay trong kết nối và hợp tác xuyên biên giới

Trình bày bởi PGS. TS Lê Anh Tuấn, Đại học Cần Thơ, Việt Nam; GS. TS Kwun Kee Chan và TS. Park Kyong Chan, Trường Đại học Daegu Haany, Hàn Quốc

GS. TS Kwun Kee Chan cho rằng quy hoạch tổng thể dự kiến bắt đầu xây dựng từ năm tới cần xác định rõ danh mục và thứ tự ưu tiên. Ưu tiên hàng đầu là giảm nhẹ rủi ro thiên tai nhằm bảo vệ tính mạng con người, tiếp đến là cung cấp nước sạch, vệ sinh cá nhân và cuối cùng là dịch vụ hệ sinh thái.

TS. Park Kyong Chan trình bày rằng lưu vực sông Mekong là khu vực then chốt về an ninh lương thực và nông nghiệp. Ông cho rằng khủng hoảng khí hậu không chỉ là vấn đề môi trường mà còn là vấn đề cấu trúc công nghiệp. Giải pháp ưu tiên là phát triển nông nghiệp thông minh gắn với công nghiệp chế biến và bảo quản thực phẩm; Thúc đẩy chuyển đổi năng lượng và hình thành các khu công nghiệp sử dụng năng lượng tái tạo; Xây dựng hệ thống hậu cần xanh, phát thải thấp dựa trên lợi thế đường thủy sông Mekong và phát triển nguồn nhân lực thông qua hợp tác giữa các trường đại học và chuyển giao công nghệ. Đồng thời, hợp tác đa phương thông qua Quỹ Hợp tác Mekong - Hàn Quốc (MKCF) được xem là công cụ quan trọng để xây dựng hệ sinh thái công nghiệp bền vững.

Đại Học Daejin

Trong buổi chiều ngày 19/12, Đoàn chuyên gia và đại biểu đã có chuyến tham quan và trao đổi học thuật tại Trường Đại học Daejin với các hoạt động thảo luận các định hướng hợp tác đào tạo và nghiên cứu giữa Việt Nam và Hàn Quốc, đặc biệt giữa Đại học Cần Thơ và Đại học Daejin. Chuyến thăm góp phần tăng cường hiểu biết lẫn nhau và mở rộng cơ hội hợp tác song phương. Qua đó, đoàn đã tìm hiểu hệ thống phòng thí nghiệm hiện đại về phân tích đất, nước, đánh giá ô nhiễm, kiểm định chất lượng thực phẩm. Bên cạnh đó, các không gian nghiên cứu về thiết kế, chế tạo và vận hành drone phục vụ nông nghiệp cũng đại diện Trường Đại học Daejin giới thiệu. Những cơ sở này thể hiện năng lực nghiên cứu và ứng dụng mạnh mẽ của nhà trường trong khoa học công nghệ và nông nghiệp thông minh.

Chuyến thăm và làm việc đã mở ra triển vọng thúc đẩy trao đổi học thuật, nghiên cứu chung và ứng dụng công nghệ tiên tiến, đặc biệt là drone, trong nông nghiệp bền vững.

Bài giảng 2: Tính bao trùm kinh tế - xã hội, công bằng và bình đẳng hướng tới phát triển tích hợp xuyên biên giới

Trình bày bởi PGS.TS Huỳnh Văn Đà, Đại học Cần Thơ

Bài giảng 3: Nhu cầu then chốt về logistics, phát triển hạ tầng và kết nối kinh tế trong lưu vực xuyên biên giới
Trình bày bởi TS. Phạm Anh Tuấn, Viện Kinh tế Việt Nam

Công ty Biovan

Trường hợp 1: Bản sao số (Digital Twins), AI và các công nghệ tiên tiến cho các ngành chủ lực trong bối cảnh hợp tác Mekong - Hàn Quốc

Trình bày bởi PGS.TS Phan Kiều Diễm, Đại học Cần Thơ, Việt Nam

Trường hợp 2: Bản sao số (Digital Twins), AI và các công nghệ tiên tiến cho các ngành chủ lực trong bối cảnh hợp tác Mekong - Hàn Quốc

Trình bày bởi PGS.TS Trương Minh Thái, Đại học Cần Thơ, Việt Nam

Trường hợp 3: Bản sao số (Digital Twins), AI và các công nghệ tiên tiến cho các ngành chủ lực trong bối cảnh hợp tác Mekong - Hàn Quốc

Trình bày bởi TS. Kang Tae-wook, Viện Kỹ thuật Xây dựng và Công nghệ Hạ tầng Hàn Quốc

Trường hợp 4: Công nghệ, kỹ thuật và vật liệu tiên tiến hướng tới kinh tế tuần hoàn 

Trình bày bởi PGS. TS Văn Phạm Đan Thủy, Đại học Cần Thơ, Việt Nam

Thảo luận nhóm: Những thành tựu và các kiến thức, hiểu biết then chốt rút ra từ các phiên làm việc trước

Phiên thảo luận tổng hợp kiến thức của chương trình, tập trung vào các thách thức xuyên biên giới (quản lý nước, trầm tích, di cư cá, xung đột thủy điện, nông nghiệp, thủy sản), đồng thuận về vai trò của chia sẻ dữ liệu, kết nối tri thức, chính sách, thực tiễn, đề xuất Knowledge Hub Mekong, xây dựng và nâng cao năng lực và phân tích chi phí và lợi ích để nâng cao tính khả thi giải pháp.

Nhóm 1

Nhóm đã thảo luận các thách thức chung của lưu vực Mekong như xâm nhập mặn, thiếu nước mùa khô, dư nước mùa mưa và tác động của thủy điện thượng nguồn đến hệ sinh thái, sinh kế hạ lưu; nhấn mạnh tính liên thông xuyên biên giới, đặc biệt qua di cư cá. Các giải pháp giảm thiểu và vai trò đặc thù của Lào trong hợp tác khu vực được đề cập.

Nhóm 2

Nhóm đã trao đổi về tầm quan trọng của chia sẻ dữ liệu trong toàn lưu vực Mekong và khoảng cách giữa nghiên cứu - công nghệ với thực tiễn. Nhóm đề xuất xây dựng Knowledge Hub Mekong, mạng lưới chuyên gia, tăng cường capacity building và bổ sung phân tích chi phí - lợi ích (CBA).

Nhóm 3

Nhóm đã tổng kết kết quả hợp tác Mekong - Hàn Quốc, nhấn mạnh các vấn đề xuyên biên giới và góc nhìn Inclusive - Equality - Equity; đồng thời thảo luận vai trò của công nghệ, đổi mới và kinh tế tuần hoàn.

Kết luận: Kỳ vọng hợp tác Mekong - Hàn Quốc tiếp tục thúc đẩy phát triển bền vững và bao trùm cho khu vực.

Nhóm 1

Nhóm 1 đã đi đến một thống nhất quan trọng: các thách thức của khu vực Mekong không thể được giải quyết đơn lẻ bởi từng quốc gia mà đòi hỏi một chiến lược mang tính tập thể và xuyên biên giới. Theo đó, nhóm đề xuất áp dụng cách tiếp cận đa chiều, đa lĩnh vực nhằm xóa bỏ khoảng cách phát triển, đồng thời ưu tiên các giải pháp ngoại giao và đối thoại tích hợp trong quản lý tài nguyên nước. Hướng tới tương lai, các kế hoạch hành động sẽ tập trung mạnh mẽ vào việc giáo dục và nâng cao năng lực cộng đồng, thiết lập nền tảng dự án chung, cũng như huy động nguồn tài chính bền vững cho các sáng kiến toàn khu vực.

Nhóm 2

Nhóm 2 xác định 5 trụ cột ưu tiên để thúc đẩy hợp tác Mekong thực chất và hiệu quả hơn. Trong đó, cam kết chính trị được coi là nền tảng tiên quyết để khơi thông nguồn tài chính và cơ chế chia sẻ dữ liệu minh bạch.

Điểm nhấn của phiên thảo luận là tận dụng lợi thế nguồn nhân lực trẻ và công nghệ để rút ngắn lộ trình phát triển của khu vực từ 50 năm xuống còn 5-10 năm. Để hiện thực hóa điều này, nhóm đưa ra các đề xuất cụ thể:

• Mở rộng thể chế (MRC+): Nâng cấp Ủy hội sông Mekong với sự tham gia của Trung Quốc, Myanmar và các đối tác như Hàn Quốc, Nhật Bản.
• Nâng cao năng lực: Triển khai đào tạo ngắn hạn tại các tổ chức hàng đầu như K-Water; tập trung vào quy trình "Tiếp thu - Thích nghi - Nâng cấp" công nghệ phù hợp với bản địa.
• Dự án tầm khu vực: Chuyển dịch từ cách tiếp cận manh mún từng quốc gia sang các dự án liên quốc gia tổng thể để giải quyết bài toán nguồn nước một cách toàn diện.

Nhóm 3

Nhóm 3 đã đúc kết các định hướng quan trọng mang tính nền tảng cho sự phát triển bền vững:

• Hợp tác không biên giới: Thiết lập mạng lưới khu vực chặt chẽ để giải quyết các vấn đề xuyên biên giới một cách đồng bộ.
• Động lực phát triển: Xác định đổi mới sáng tạo và ứng dụng công nghệ là yếu tố then chốt cho mọi lĩnh vực.
• Lan tỏa tri thức: Cam kết hệ thống hóa và chuyển giao những kiến thức quý báu từ khóa học tới các cấp lãnh đạo và đồng nghiệp tại quốc gia mình.
• Kiến tạo thể chế: Chú trọng xây dựng khung chính sách và công cụ pháp lý từ góc độ quản lý nhà nước để tạo đà phát triển cho hạ tầng và nguồn nhân lực.